Histriyonik Kişilik Bozukluğu

İzinsiz İçerik Kullanımı Hakkında Uyarı: Web sitemizde yer alan tüm yazılar ve içerikler, Dr. Burcu Büge’ye ait olup, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında koruma altındadır. Yazılarımızın tamamı telif hakkıyla korunmakta olup, herhangi bir şekilde çoğaltılması, dağıtılması, yayınlanması, kopyalanması veya üçüncü taraflarla paylaşılması için önceden yazılı izin alınması zorunludur. İzinsiz içerik kullanımı tespit edildiği takdirde, yasal yollara başvurulacak ve ilgili kişi ya da kurumlar hakkında hukuki işlemler başlatılacaktır. Bu kapsamda, içeriklerimizi kullanmak isteyen kişi veya kurumların, Dr. Burcu Büge’den yazılı izin talebinde bulunmaları gerekmektedir.

Histriyonik Kişilik Bozukluğu

Amerikan Psikiyatri Birliği’ne (2014) göre, DSM-5 kişilik bozukluklarını benzer özelliklerine göre üç kümeye ayırmaktadır. A Kümesi; paranoid, şizoid ve şizotipal kişilik bozukluklarını içeren, tuhaf ya da eksantrik davranışlarla karakterize kişilik bozukluklarını kapsar. B Kümesi dramatik, duygusal ya da değişken davranış örüntüleri ile karakterizedir ve antisosyal, borderline, narsisistik ve histriyonik kişilik bozukluklarını içerir. C Kümesi ise kaçıngan, bağımlı ve obsesif-kompulsif kişilik bozukluklarını içeren, kaygılı ya da korkulu özellikler taşıyan kişilik yapılanmalarını barındırır. Histriyonik kişilik bozukluğu, B kümesinde yer almakta olup erken erişkinlik döneminde başlayan ve farklı bağlamlarda kendini gösteren aşırı duygusallık ve ilgi odağı olma isteğiyle karakterize yaygın bir örüntüdür (APA, 2014). Bu bozukluğun belirlenmesi için, kişinin ilgi odağı olmadığı durumlarda huzursuzluk duyması, başkalarıyla etkileşimlerinde cinsel olarak ayartıcı, kışkırtıcı veya baştan çıkarıcı davranışlar sergilemesi gibi özelliklerin gözlemlenmesi gerekmektedir (Geçtan, 2003). Ayrıca, yüzeysel ve hızla değişen duygusal tepkiler göstermesi ve ilgi çekmek amacıyla sürekli olarak dış görünümünü kullanması gibi özelliklerin de bulunması gerekmektedir (Güleç, 2009).

Lewis ve Mastico’ya (2017) göre tarihsel açıdan bakıldığında, histriyonik kişilik bozukluğu başlangıçta somatik ve fiziksel belirtilerle açıklanmış, sonrasında kişilikle ilgili işlevsel sorunların bir göstergesi olarak anlaşılmaya başlanmıştır. Bu durum, 1980 yılında ‘‘histriyonik kişilik bozukluğu’’ olarak kabul edilmiştir (Lewis ve Mastico, 2017). Klinisyenler, geçmişte bu bozukluğun daha çok kadınlarda görüldüğünü belirtmişlerdir (Stone, 1993). Ancak klinik olmayan ortamlarda yapılan çalışmalarda erkek ve kadınlar arasında oranların eşit olduğu görülmüştür (Nestadt ve ark., 1990).

Histriyonik kişilik bozukluğuna sahip bireyler, dramatik ve dikkat çekici davranışlar sergileyip, abartılı duygusal tepkilerle çevrelerini etkiler ve kolayca telkin edilebilirler (Lewis ve Mastico, 2017). Bu bireyler, kişilerarası ilişkilerde zorluklar yaşar, tutarlı ve belirgin bir benlik duygusu geliştirmekte güçlük çekerler (Horowitz, 2004). Bartholomew ve arkadaşlarına (2001) göre, ilişkilerinde aşırı yakınlık beklentisi taşırlar ve başkalarına karşı olumlu bir zihinsel model oluştururken, kendilerine karşı olumsuz bir benlik modeli geliştirme eğilimindedirler. Bu da onların aktif olarak ilişki arayışı içinde olmalarına rağmen, ilişkilerinin derinliğini yanlış değerlendirmelerine yol açmaktadır (Bartholomew ve ark., 2001).

Cale ve Lilienfeld’e (2002) göre histriyonik kişilik bozukluğu genetik olarak bazı yatkınlıklarla ilişkilendirmiştir. Histriyonik kişilik bozukluğu ile antisosyal kişilik bozukluğu arasında genetik bir ilişki bulunduğunu belirtmişlerdir (Cale ve Lilienfeld, 2002). Ayrıca, dışadönüklük ve duygusal dengesizlik gibi kişilik özelliklerinin aşırılığı da bu bozukluğun gelişiminde etkili olabilir (Widiger ve Bornstein, 2001). Bu bireylerde dışadönüklük, onları girgin ve heyecan arayan hale getirirken, duygusal dengesizlik ise depresyon ve içine kapanıklığa yol açabilir (Widiger ve ark., 2002).

Bornstein ve Malka (2008) ise histriyonik kişilik bozukluğunun, genellikle diğer kişilik bozukluklarıyla birlikte görüldüğünü belirtmiştir. Özellikle borderline, narsistik, antisosyal ve bağımlı kişilik bozuklukları ile sıkça birlikte görülmesi, doğru değerlendirme yapmayı zorlaştırabilir ve iyileşme sürecini karmaşık hale getirebilir (Bornstein ve Malka, 2008). Köroğlu (2014), histriyonik kişilik bozukluğuna sahip bireylerin tiyatral bir şekilde ilgi istemekle birlikte, fiziksel görüntülerine oldukça düşkün olduklarını ve renkli, dikkat çekici tarzda giyindiklerini belirtmiştir. Bu kişiler, çevrelerinden yardım almak amacıyla sürekli olarak taleplerini dile getirir ve bu taleplerine karşılık bulabilmek için çeşitli yöntemler kullanırlar. Bu davranışlar, onların dikkat çekme ve onay alma ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik stratejiler olarak ortaya çıkmaktadır (Köroğlu, 2014).

Geçtan (2003), histriyonik kişilik bozukluğuna sahip olan bireylerin bitmek bilmeyen ilgi ve övülme istekleri taşıdığını ve bu isteklerin zaman zaman abartılı biçimde değiştiğini belirtmiştir. Bu kişiler, karşılarındaki bireylerin olumsuz deneyimlerine karşı aşırı duygusal tepkiler verir ve olumlu izlenim bırakmak için sevgi sözcüklerini bonkörce kullanabilirler (Geçtan, 2003). Kendilerine yeterince ilgi gösterilmediğini düşündüklerinde kaygı duyabilirler ve bu durum, konu bütünlüğünden yoksun ve sürekli fikir beyan etmeye dayalı konuşmalara yol açabilir (Güleç, 2009). Ayrıca, ilgi çekmek amacıyla daha yüksek sesle konuşmayı tercih ederler ve önemli roller üstlenmiş gibi hissettikleri olayları sıklıkla anlatabilirler (Güleç ve Köroğlu, 2000).

Sonuç olarak özetle, histriyonik kişilik bozukluğu; yoğun ilgi arayışı, duygusal dalgalanmalar ve dikkat çekici davranış örüntüleriyle karakterize edilir. Bu yapı, özellikle kişilerarası ilişkilerde dramatik tutumlar ve yüzeysellik ile kendini gösterir. Bireylerin dışsal onaya duydukları güçlü ihtiyaç, abartılı duygusal ifadeler ve değerlendirmelere hassasiyetleri davranışlarına yansır. Araştırmalar, bu örüntünün kökeninde kalıtsal ve çevresel etkenlerin etkileşimi olduğunu vurgulamaktadır. Dışadönüklük ve duygusal kararsızlık gibi özellikler, bozukluğun gelişiminde belirleyici rol oynayabilir. İlgi odağı olma eğilimi çoğunlukla dış görünüm aracılığıyla ifade edilir ve sosyal görünürlüğü artırır. Ancak bu görünürlük, çoğu zaman yüzeysel ilişkiler ve düşük sosyal doyum ile sonuçlanır. Histriyonik özelliklerin diğer kişilik bozukluklarıyla birlikte görülmesi, değerlendirmeyi karmaşıklaştırır. Novais ve arkadaşlarının (2015) belirttiği üzere, bireyin duygusal zorlanmalarını düzenleyebilmesi ve daha dengeli ilişkiler kurabilmesi, yapılandırılmış destekleyici süreçler yoluyla mümkün olabilir. Bu süreçler, bireyin içsel kaynaklarını güçlendirmesine, ilişkisel becerilerini geliştirmesine ve yaşam kalitesini artırmasına katkı sağlar (Novais ve ark., 2015).

Histriyonik Kişilik Bozukluğu Hakkında Kitap Önerileri

Kişilik Bozuklukları, James F. Masterson

Kitap, kişilik bozukluklarını anlamak ve bilgi edinmek isteyenler için kapsamlı bir kaynaktır. Özellikle histriyonik kişilik bozukluğunun derinlemesine bir incelemesini sunar. Masterson, kişilik bozukluklarının psikodinamik temellerini keşfeder ve bireylerin duygusal dünyalarındaki çatışmaların, başkalarıyla olan ilişkilerini nasıl şekillendirdiğini açıklığa kavuşturur. Histriyonik kişilik bozukluğu da dahil olmak üzere farklı kişilik bozukluklarını ve kişinin içsel dünyasındaki boşlukları doldurmak için geliştirdiği savunma mekanizmalarını ele alır. Bu kitap, klinik psikologlar ve psikiyatristler için değerli bir kaynak olmakla birlikte, psikolojiye ilgi duyan genel okuyucular için de anlaşılır bir dilde yazılmıştır. Kişilik bozukluklarının iyileştirme süreçleri ve psikolojik dinamikleri hakkında kapsamlı bir bakış açısı sağlar.

Histrionic Disorder, Jennifer King

Kitap, histriyonik kişilik bozukluğunu derinlemesine inceleyen önemli bir kaynaktır. King, histriyonik kişilik bozukluğunun karakteristik yönlerini, bu bozukluğa sahip bireylerin duygusal ve psikolojik dünyalarını, sosyal ilişkilerindeki zorlukları kapsamlı bir şekilde ele alır. Histriyonik kişilik bozukluğunun yalnızca bireyin kendisini ilgi odağı yapma çabasıyla sınırlı kalmadığını vurgular. Bu davranışların psikolojik kökenlerini ve toplumsal etkilerini de ele alır. Ayrıca, histriyonik kişilik bozukluğunun bireylerin sosyal, ailevi ve profesyonel ilişkilerini nasıl etkilediğini, genellikle aşırı duygusal tepkiler ve başkalarına duyulan bağımlılık ile şekillendiğini detaylı bir biçimde açıklar. Psikoloji ve psikiyatri alanlarında çalışan profesyonellerin yanı sıra, histriyonik kişilik bozukluğuyla ilgili daha fazla bilgi edinmek isteyen herkes için değerli bir kaynaktır. Kitabın orijinal dili İngilizcedir. Türkçe çevirisi bulunmamaktadır.

Personality Disorders and the Five-Factor Model of Personality, Thomas A. Widiger, Paul T. Costa

Kişilik bozukluklarını Beş Faktör Kişilik Modeli (Big Five) çerçevesinde değerlendiren öncü çalışmalardan biridir. Kitap, geleneksel tanı sistemlerinin ötesine geçerek kişilik patolojilerini boyutsal bir bakış açısıyla analiz etmeyi amaçlamaktadır. Yazarlar, özellikle kişilik bozukluklarının, nevrotiklik, dışadönüklük, açıklık, uyumluluk ve sorumluluk gibi beş temel kişilik boyutuyla nasıl kesiştiğini kapsamlı biçimde tartışır. Histriyonik kişilik bozukluğu da bu bağlamda ele alınarak, yüksek dışadönüklük ve duygusal dengesizlik (nevrotiklik) boyutlarında belirgin sapmalar gösterdiği vurgulanır. Kitapta, histriyonik örüntülerin dikkat çekme arayışı, yüzeysellik ve duygusal dalgalanmalarla ilişkili kişilik eğilimleriyle nasıl bütünleştiği detaylandırır. Bu çerçeve hem klinik değerlendirmede hem de bireysel farklılıkların anlaşılmasında daha nüanslı bir yaklaşım sunar. Ayrıca, DSM sınıflandırmasının sınırlılıklarını göstererek, kişilik bozukluklarının daha esnek ve bilimsel bir temel üzerinde ele alınabileceğini ileri sürer. Bu yönüyle eser, histriyonik kişilik bozukluğuna ilişkin yeni yorumlar ve kavramsal çerçeveler geliştirmek isteyen araştırmacılar için önemli bir kaynaktır. Eserin orijinal dili İngilizcedir. Türkçe çevirisi bulunmamaktadır.

Oxford Textbook of Psychopathology, Paul H. Blaney, Robert F. Krueger, Theodore Millon 

Kitap, kişilik bozukluklarının sınıflandırılması, tanımlanması ve değerlendirilmesine yönelik çağdaş kuramsal yaklaşımları ayrıntılı şekilde ele alır. Özellikle histriyonik kişilik bozukluğu bağlamında, dramatik ve aşırı duygusal davranış örüntülerinin klinik belirtilerini ve kişilerarası ilişkilerde yarattığı işlevsel zorlukları derinlemesine inceler. Eser, histriyonik kişilik bozukluğunda görülen duygu regülasyonu sorunlarını, dikkat çekme isteğini ve sosyal etkileşimlerdeki manipülatif davranış biçimlerini vurgulayarak, bozukluğun psikopatolojik mekanizmalarına ışık tutar. Ayrıca, histriyonik kişilik bozukluğunun diğer B kümesi kişilik bozuklukları ile olan kesişimleri ve ayırt edici özellikleri detaylandırılmaktadır. Bu yönüyle kitap hem araştırmacılar hem de uygulayıcılar için histriyonik kişilik bozukluğunun multidimensiyonel yapısını kavramada zengin bir akademik kaynaktır. Psikopatolojinin teorik temelleri ile klinik uygulamalar arasında köprü kuran bu eser, histriyonik kişilik bozukluğu üzerine yapılan çalışmalarda referans alınması gereken başlıca kaynaklardan biridir. Eserin orijinal dili İngilizcedir. Türkçe çevirisi bulunmamaktadır.

Histriyonik Kişilik Bozukluğu Hakkında Film, Dizi ve Belgesel Önerileri

İhtiras Tramvayı, 1947

Tennessee Williams’ın ünlü oyunundan uyarlanan İhtiras Tramvayı, histriyonik kişilik bozukluğuna dair güçlü bir dramatik anlatım sunar. Blanche DuBois karakteri, ilgi arayışı, duygusal aşırılıkları ve başkalarına karşı manipülatif davranışları ile histriyonik kişilik bozukluğunun tipik özelliklerini sergiler. Blanche’ın kendisini sürekli olarak ilgi odağı yapma çabası, yapmacık davranışları ve duygusal dengesizliği filmin temel dinamiklerini oluşturur. Blanche’ın içsel dünyası, geçmiş travmalarla şekillenir ve bu durum onun kişilik bozukluğunun derinleşmesine yol açar. Film, kişilik bozukluğunun insanlar arasındaki ilişkiler üzerindeki etkilerini, toplumsal normlar ve bireysel travmalar ışığında derinlemesine keşfeder.

Small Sacrifices, 1989

Ann Rule’un gerçek bir suç vakasına dayanan kitabından uyarlanmış bir televizyon filmidir. Filmin ana karakteri Diane Downs, histriyonik kişilik bozukluğunun açık bir örneğidir. Diane’in, kaygılarını ve içsel boşluğunu aşmak için dramatik ve manipülatif davranışlar sergilemesi, filmdeki ana tema olarak öne çıkar. Diane, ilgi çekmeye yönelik sürekli çabaları, başkalarına duyduğu güven eksiklikleri ve duygusal aşırılıklarıyla, histriyonik kişilik bozukluğunun klinik özelliklerini yansıtır. Film, suç ve manipülasyonun psikolojik arka planını tartışırken, izleyiciye kişilik bozukluklarının bireylerin davranışlarını nasıl şekillendirdiğini ve toplumdaki etkilerini anlamada yardımcı olur.

The Perfect Stalker, 2016

Histriyonik kişilik bozukluğunun bir başka dramatik yansımasıdır. Filmin ana karakteri, aşırı ilgi ve onay arayışı içinde olan, manipülatif davranışlar sergileyen bir kadındır. Takıntılı bir şekilde başkalarına yakınlaşmaya çalışırken, duygusal dengesizlikler ve başkalarına karşı duyduğu aşırı bağımlılık ile ilişki kurma çabası sergiler. Film, histriyonik kişilik bozukluğunun yol açabileceği tehlikeli sonuçları gözler önüne sererken, manipülatif davranışların ve aşırı duygusal tepkilerin kişilerarası ilişkilerde nasıl sorunlar yaratabileceğini gösterir. Ayrıca, filmdeki karakterin bağımlı davranışları, kişilik bozukluğunun zorlukları ve iyileştirilemediği takdirde ne gibi tehlikeler doğurabileceği hakkında önemli bilgiler sunar.

Dedikoducu Kız (Gossip Girl), 2007-2012

Dikkat çekme ve ilgi arayışının güçlü bir şekilde öne çıktığı bir dizi örneğidir. Histriyonik kişilik bozukluğu olan bireyler, başkalarının ilgisini çekmek amacıyla dramatik ve bazen abartılı davranışlar sergilerler. Bu özellikler, dizideki karakterlerde sıkça görülür. Özellikle Blair Waldorf ve Serena van der Woodsen gibi karakterler, çevrelerindeki kişilerin dikkatini çekmek için abartılı duygusal tepkiler verir, dış görünüşlerine çok dikkat eder ve ilişkilerinde sürekli onay arayışında olurlar. Dizi, bu tür kişilik özelliklerini anlamak ve gözlemlemek için uygun bir örnek sunar.

Sex and The City, 1998-2004

Dizi, kişisel ilişkiler ve toplumsal beklentiler üzerine derinlemesine bir inceleme sunar. Histriyonik kişilik bozukluğu olan bireyler sıklıkla duygusal ve dramatik tepkiler verir, başkalarına kendilerini gösterme ve ilgi çekme arayışı içinde olurlar. Carrie Bradshaw, Samantha Jones, Charlotte York ve Miranda Hobbes gibi karakterler, aşk hayatlarında ve sosyal ilişkilerinde benzer şekilde ilgi ve onay arayışı içindedirler. Duygusal tepkileri genellikle abartılıdır ve çevrelerinde sürekli dikkat çekmeye çalışırlar. Bu dizi, histriyonik özelliklere sahip karakterlerin kişisel ilişkilerindeki zorlukları ve başkalarına duydukları sürekli ilgi isteğini keşfetmek için ideal bir örnektir.

Crazy Ex-Girlfriend, 2015-2019

Crazy Ex-Girlfriend, histriyonik kişilik bozukluğunun dramatik ve aşırı duygusal tepkilerle nasıl şekillendiğini gözler önüne seren bir dizi örneğidir. Rebecca Bunch’un eski sevgilisi Josh’a olan takıntısı, sürekli dikkat çekmeye yönelik abartılı davranışlar sergilemesi ve duygusal dengesizlikler yaşaması, histriyonik kişilik bozukluğunun belirgin özelliklerindendir. Rebecca, ilişkilerinde aşırı yakınlık ve ilgi bekler, bu da onun sürekli olarak dramatik ve dikkat çekici şekilde davranmasına yol açar. Dizi, bu tür davranışların bireylerin hayatını nasıl şekillendirdiğini ve kişisel ilişkilerde yol açtığı zorlukları işleyerek, histriyonik kişilik bozukluğuna dair değerli bir bakış açısı sunar.

The Marvelous Mrs. Maisel, 2017-2023

1950’ler New York’unda geçen, sahneye çıkma hayalleri kuran bir kadının hikayesini anlatan bir komedi-drama dizisidir. Midge Maisel, ailesine ve toplumun beklentilerine karşı çıkarak kariyerinde başarılı olmayı hedefler, ancak bu süreçte histriyonik kişilik bozukluğuna sahip bireylerde görülen dikkat çekme ve dramatize etme davranışlarını sergiler. Midge, sosyal etkileşimlerinde ve özellikle sahne performanslarında duygusal tepkilerini abartır ve çevresindekilerin ilgisini sürekli olarak kazanmayı amaçlar. Giyimi, davranışları ve konuşma tarzı, sık sık göz önünde olmak ve etrafındaki insanların dikkatini çekmek üzerine odaklanır. Midge’in bu dikkat arayışı, bazen aşırıya kaçabilir ve onun ilişkilerinde sorunlara yol açabilir. Ayrıca, duygusal olarak hızla tepki veren ve başkalarıyla ilişkilerinde yoğun bir bağlılık ve yakınlık beklentisi içinde olan Midge, histriyonik kişilik bozukluğunun tipik özelliklerini taşır. Bu dizi, bir kadının sahneye çıkma yolunda yaşadığı zorlukları gösterirken aynı zamanda histriyonik özellikleri olan bir karakterin kişisel ve profesyonel hayatındaki dramayı etkileyici bir şekilde işler.

What is Histrionic Personality Disorder, 2014

What is Histrionic Personality Disorder (Histriyonik Kişilik Bozukluğu Nedir), bir belgesel filmidir ve histriyonik kişilik bozukluğunun klinik özelliklerini izleyicilere sunar. Film, uzman psikiyatristler, danışmanlar ve bireylerin kişisel deneyimlerine dayalı röportajlarla, histriyonik kişilik bozukluğunun temel özelliklerini açıklığa kavuşturur. Duygusal manipülasyon, aşırı ilgi arayışı ve başkalarına yönelik kışkırtıcı davranışlar gibi semptomlar, filmde detaylı bir şekilde ele alınır. İzleyicilere histriyonik kişilik bozukluğunun klinik bir perspektiften nasıl algılandığını ve iyileştirme yaklaşımlarının ne olduğunu gösterir.

Kaynakça

Amerikan Psikiyatri Birliği. (2014). Histriyonik Kişilik Bozukluğu. Ruhsal bozuklukların tanısal ve istatistiksel el kitabı, DSM-5 tanı ölçütleri başvuru el kitabı içinde (5. baskı, s. 333). Hekimler Yayın Birliği.

Bartholomew, K., Kwong, M. J. ve Hart, S. D. (2001). Attachment. W. J. Livesley (Ed.), Handbook of personality disorders: Theory, research, and treatment içinde (s. 196-230). The Guilford Press.

Bornstein, R. F. ve Malka, I. L. (2008). Dependent and histrionic personality disorders. Oxford Textbook of Psychopathology, 228-240. https://doi.org/10.1093/oso/9780195374216.003.0023

Cale, E. M. ve Lilienfeld, S. O. (2002). Histrionic personality disorder and antisocial personality disorder: Sex-differentiated manifestations of psychopathy. Journal of Personality Disorders, 16(1), 52-72. https://doi.org/10.1521/pedi.16.1.52.22557

Geçtan, E. (2003). Psikodinamik psikiyatri ve normaldışı davranışlar. Metis Yayıncılık.

Güleç, C. (2009). Psikiyatrinin ABC’si. Say Yayıncılık.

Güleç, C. ve Köroğlu, E. (2000). Psikiyatri temel kitabı. Hekimler Yayın Birliği.

Horowitz, L. M. (2004). Diffuse identity and lack of long-term direction: The histrionic personality disorder and other related disorders. Interpersonal Foundations of Psychopathology, 189-203. https://doi.org/10.1037/10727-010

Morton, K. (2014, 24 Haziran). What is histrionic personality disorder? [Video]. YouTube. https://youtu.be/DJ_ixqlKu8Q

Köroğlu, E. (2014). Psikonozoloji tanımlayıcı klinik psikiyatri. Hekimler Yayın Birliği.

Lewis, K. C. ve Mastico E. R. (2017) Histrionic personality disorder. V. Zeigler-Hill ve T. Shackelford (Ed.), Encyclopedia of Personality and Individual Differences (s. 818-826) içinde. Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-319-28099-8_590-1

Nestadt, G., Romanoski, A. J., Chahal, R., Merchant, A., Folstein, M. F., Gruenberg, E. M. ve McHugh, P. R. (1990). An epidemiological study of histrionic personality disorder. Psychological Medicine, 20(2), 413-422. https://doi.org/10.1017/s0033291700017724 

Novais, F., Araújo, A. ve Godinho, P. (2015). Historical roots of histrionic personality disorder. Frontiers in Psychology, 6, 1463. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2015.01463

Stone, M. H. (1993). Abnormalities of personality. Within and beyond the realm of treatment. Norton Professional Books.

Widiger, T. A. ve Bornstein, R. F. (2001). Histrionic, narcissistic, and dependent personality disorders. H. E. Adams ve P. B. Sutker (Ed.), Comprehensive handbook of psychopathology içinde (s. 509-531). https://doi.org/10.1007/0-306-47377-1_18

Widiger, T. A., Trull, T. J., Clarkin, J. F., Sanderson, C. J. ve Costa, P. T. (2002). A description of the DSM-IV personality disorders with the five-factor model of personality. P. T. Costa, Jr. ve T. A. Widiger (Ed.), Personality disorders and the five-factor model of personality içinde (2. Baskı, s. 89-99). American Psychological Association. https://doi.org/10.1037/10423-006